· Klaas Zondervan · Column in De Notarisklerk
December is traditioneel de maand van pepernoten en marsepein, oliebollen en appelflappen, van Glühwein en champagne, verdraagzaamheid, barmhartigheid, het opheffen van inhoudsloosheid, het zoeken naar waarheid, de innerlijke zoektocht naar het licht dat in ons wordt tot wijsheid, kracht en schoonheid.
Het universele licht, religie-overstijdend. Licht wordt gekoesterd, bejubeld en gevierd, of het feest nu Chanoeka, Divali, Zonnewende, Mawlid an-Nabi, Loi Krathong of Kerst heet. Het licht van samenzijn met dierbaren, stilstaan bij de tijd. De tijd van jezelf, de tijd van het jaar en de tijd van de toekomst, andermans tijd.
Zien in het donker
Toch brandt er soms niet meer dan een LED-lampje in ons. Soms te weinig om het eigen hart te verwarmen, laat staan dat van een ander. Sommigen van ons twijfelen, piekeren en kastijden, pijnigen, gaan gebukt onder de waan van de dag en zijn wanhopig, mistroostig. Niet zelden in stilte.
Kom tot besef dat zich in ons een dimmer bevindt; we kunnen het licht opvoeren en afzwakken. Duisternis is niets meer dan het ontbreken van licht. Zelfs het kleinste straaltje licht kan een wereld aan duisterheid tenietdoen. Doe dit bij de ander en het licht zal wederkerig zijn. Zo verwijdt en overschijnt zich het licht over meer dan een mens, duisternis niet begrepen.
Eenzaamheid
Eenzaamheid, verlatenheid, isolement. Het zijn woorden die helaas op een groot deel van onze bevolking van toepassing zijn. Nederland telt op dit moment 1,3 miljoen mensen ouder dan 75 jaar, van wie niet minder dan de helft zich (weleens) eenzaam voelt. Het ministerie van Volksgezondheid, Welzijn en Sport heeft speciaal tegen deze problematiek het programma genaamd ‘Eén tegen eenzaamheid’ gelanceerd.
Frankrijk
Van een notariskantoor ontvangen wij een schrijnende casus die leidt naar Frankrijk. Op het eerste gezicht – onderzoek in Frankrijk - niet uitzonderlijk. Ik zou bijna zeggen ‘What else is new?’, maar dan zou ik de indruk kunnen wekken dat het onderzoek dat wij verrichten geen diepgang heeft, plat en monotoon is en het eigenlijk maar vreemd is dat de notaris zo een casus zelf niet kan oplossen, daarmee de notaris zowel als ons kantoor tekortdoende. Nee, dat klopt natuurlijk niet; wij kennen de mensen, het kompas en de wegen en zijn in staat - door onze lokale aanwezigheid - zeer efficiënt nauwkeurige en betrouwbare resultaten boeken.
The lady in question
The lady in question: moeder, enige tijd geleden overleden, vader al eerder overleden en geen testament. Artikel 4:10 lid 1 sub a BW dus. Voor u niets nieuws. Kind zoekt naar enige broer, naar Frankrijk vertrokken in de jaren ’80 en sindsdien never heard from again. Of we hem kunnen vinden. Natúúrlijk kunnen we dat en we zijn ook bereid om die kunde gestand te doen.
Contact leggen bleek echter geen sinecure. Nadat we hadden vastgesteld waar meneer woonachtig moest zijn, hebben we hem vruchteloos aangeschreven en getracht telefonisch met hem in contact te komen. Uiteindelijk hebben we onze collega verzocht om bij hem langs te gaan.
Wie klopt zal worden opengedaan
Een brievenbus vol ongeopende post, maar wel brandende kerstverlichting. Schijnbaar een zonderling persoon die een teruggetrokken bestaan leidt. Kloppen noch bellen leidt tot enige beweging.
Ons gewend tot de naaste medemens, een vriendelijke dame die opendeed en ons te woord wilde staan. De medemens en haar eega hadden meneer al een tijd niet gezien, terwijl hij toch regelmatig in de tuin aan het ploegen was. Merkwaardig… te meer omdat er kerstverlichting brandt de brievenbus rijkelijk is voorzien van papier. Dit was voor ons aanleiding om contact te leggen met de lokale politie.
Eenmaal aangekomen werd, na een vruchteloze tweede en derde poging om meneer tot opendoen van de voordeur te bewegen, besloten om de deur te doen forceren door een slotenmaker; na openen direct geconfronteerd met een penetrante geur van menselijke ontbinding.
We treffen meneer in een stoel aan waarin hij, naar het zich laat aanzien, al een jaar zit. De kerstverlichting die brandt is vermoedelijk niet dit jaar aangezet.
Een forensisch onderzoek
Omdat het lichaam in een dusdanig verre staat van ontbinding verkeert, en met het blote oog niet meer herkenbaar is, moet eerst de identiteit worden vastgesteld. Direct daarop rijst natuurlijk de vraag of meneer een natuurlijk dood gestorven is of er misschien sprake kan zijn van een misdrijf. Momenteel wachten we op de resultaten van het forensisch onderzoek.
Pas in tweede instantie komen we tot de vraag wanneer meneer eigenlijk is overleden; een voor het vaststellen van erfgenaamschap naar Nederlands recht relevante vraag.
Erfgenamen: de kern van de zaak. Erfrecht is fascinerend, maar het draait at the end of the day om mensen. Zonder mensen geen erfrecht, althans niet menselijkerwijs. Dus bel eens aan bij uw buurman, dat bestrijdt de eenzaamheid
Wij wensen u en de uwen fijne feestdagen toe en een helder verlicht en overigens voorspoedig 2023 toe.
Het team van Erfgenamenonderzoek.nl
- Maryssa Mann
- Jennifer te Velde
- Martin Spaans
- Klaas Zondervan